Karta WędkarskaTesty i nauka
Poradnik
Poradnik

Wymiary i okresy ochronne ryb 2026 - tabela i zasady

Zaktualizowano:

W skrócie

Wymiar ochronny to najmniejsza długość, od której rybę wolno zatrzymać - według rozporządzenia z 12 lipca 2023 r. np. szczupak i sandacz 45 cm, sum 70 cm, węgorz 50 cm, lin 25 cm. Okres ochronny to czas, gdy gatunku nie wolno łowić - np. szczupak od 1 stycznia do 30 kwietnia, sandacz od 1 marca do 31 maja. Okręgi PZW często te zasady zaostrzają. Wszystkie gatunki znajdziesz w atlasie ryb.

Wymiary i okresy ochronne to najczęstsza pułapka zarówno na egzaminie na kartę wędkarską, jak i nad wodą - pomyłka oznacza oblany test albo mandat. Poniżej zebraliśmy aktualne przepisy krajowe i tabelę najważniejszych gatunków w jednym miejscu.

Uwaga na nieaktualne tabele w internecie: w lipcu 2023 r. weszło w życie nowe rozporządzenie, które zmieniło m.in. okres ochronny sandacza i zniosło ogólnokrajowy okres ochronny bolenia. Wiele starszych opracowań podaje też wartości z dawnego ogólnopolskiego regulaminu PZW (np. szczupak i sandacz 50 cm), który przestał obowiązywać w 2020 r.

Czym jest wymiar ochronny i jak mierzyć rybę?

Wymiar ochronny to długość ciała, poniżej której ryba podlega ochronie - złowioną trzeba niezwłocznie i ostrożnie wypuścić do tego samego łowiska. Zgodnie z rozporządzeniem rybę mierzy się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej.

Wymiary ogólnokrajowe ustala rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 lipca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków ochrony i połowu ryb w powierzchniowych wodach śródlądowych (Dz.U. 2023 poz. 1373). Gospodarz konkretnej wody (okręg PZW, dzierżawca) może wprowadzić zasady ostrzejsze - np. podwyższony wymiar szczupaka albo górny wymiar, powyżej którego rybę też trzeba wypuścić. Przykład: Okręg PZW Kraków w 2026 r. pozwala zatrzymać szczupaka tylko o długości od 60 do 90 cm. Przed połowem zawsze sprawdź zezwolenie na danej wodzie.

Czym jest okres ochronny?

Okres ochronny obejmuje zwykle czas tarła danego gatunku i przygotowania do niego - w tych miesiącach gatunku nie wolno łowić w ogóle, niezależnie od wielkości ryby. Przykład: szczupak jest chroniony od 1 stycznia do 30 kwietnia, a sandacz od 1 marca do 31 maja. Jeśli pierwszy lub ostatni dzień okresu ochronnego przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, okres skraca się o ten dzień.

Jeśli ryba objęta okresem ochronnym zatnie się przypadkowo, trzeba ją natychmiast i ostrożnie wypuścić. Aktualnie chronione gatunki pokazuje nasz kalendarz okresów ochronnych.

Tabela: wymiary i okresy ochronne najważniejszych ryb

Wartości ogólnokrajowe według rozporządzenia z 12 lipca 2023 r. Pełną listę gatunków ze zdjęciami, opisem i zasadami połowu znajdziesz w atlasie ryb:

GatunekWymiar ochronnyOkres ochronny
Szczupak45 cm1 stycznia – 30 kwietnia
Sandacz45 cm1 marca – 31 maja
Sum70 cm1 stycznia – 31 maja
Węgorz50 cm1 grudnia – 31 marca (limit 2 szt. na dobę)
Boleń40 cmbrak w przepisach krajowych
Brzana40 cm1 stycznia – 30 czerwca
Głowacica70 cm1 marca – 31 maja
Lipień30 cm1 marca – 31 maja
Pstrąg potokowy30 cm (25 cm w górnej Wiśle, Sanie i górnej Odrze)1 września – 31 grudnia (do 31 stycznia w górnej Wiśle, Sanie i górnej Odrze)
Łosoś, troć35 cm1 października – 31 grudnia (w Wiśle poniżej Włocławka: 1 grudnia – koniec lutego)
Sieja35 cm15 października – 31 grudnia
Sielawa18 cm15 października – 31 grudnia
Certa30 cm1 stycznia – 30 czerwca (w Wiśle poniżej Włocławka: 1 września – 30 listopada)
Świnka25 cm1 stycznia – 15 maja
Miętus25 cm (30 cm w dolnej Odrze)1 grudnia – koniec lutego (nie dotyczy dolnej Odry)
Lin, jaź, kleń, rozpiór25 cmbrak
Wzdręga15 cmbrak

Okoń, płoć, leszcz i karp nie mają ogólnokrajowego wymiaru ani okresu ochronnego. Jesiotr ostronosy jest chroniony przez cały rok. Okręgi PZW mogą powyższe zasady zaostrzać - przed połowem sprawdź zezwolenie na danej wodzie.

Co grozi za złamanie wymiaru lub okresu ochronnego?

Zatrzymanie ryby poniżej wymiaru ochronnego albo połów w okresie ochronnym to wykroczenie z art. 27b ustawy o rybactwie śródlądowym - grozi za nie kara ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 200 zł. Sąd może dodatkowo orzec nawiązkę od pięcio- do dwudziestokrotnej wartości ryb, przepadek sprzętu i odebranie karty wędkarskiej. Kontrole prowadzi m.in. Państwowa Straż Rybacka, Społeczna Straż Rybacka i Policja.

Na wodach PZW naruszenie zasad może dodatkowo oznaczać utratę zezwolenia i odpowiedzialność dyscyplinarną w związku. Więcej o wymaganych dokumentach piszemy w artykule zezwolenie wędkarskie.

Jak nauczyć się wymiarów na egzamin?

  1. 1

    Ucz się gatunkami, nie listą

    Przejrzyj atlas ryb - przy każdym gatunku masz zdjęcie, wymiar i okres ochronny. Obraz + liczba zapamiętują się lepiej niż sucha tabela.

  2. 2

    Przećwicz pytania z tego działu

    W trybie nauki dział biologii ryb zawiera pytania o wymiary i okresy - po każdej odpowiedzi dostajesz wyjaśnienie.

  3. 3

    Sprawdź się w egzaminie próbnym

    Egzamin próbny pokaże, czy wymiary faktycznie siedzą w głowie, zanim postawisz się przed komisją.

Najczęstsze pytania

Jaki jest wymiar ochronny szczupaka?

Według rozporządzenia z 12 lipca 2023 r. - 45 cm; okres ochronny trwa od 1 stycznia do 30 kwietnia. Wiele okręgów PZW podnosi wymiar do 50 cm lub więcej, dlatego nad wodą obowiązuje wartość z zezwolenia na danym łowisku.

Jaki jest wymiar ochronny sandacza?

45 cm, a ustawowy okres ochronny sandacza trwa od 1 marca do 31 maja. Wiele okręgów PZW chroni go dłużej - od 1 stycznia do 31 maja - i podnosi wymiar.

Czy boleń ma okres ochronny?

Przepisy krajowe od 2023 r. go nie przewidują - boleń ma tylko wymiar ochronny 40 cm. Wiele okręgów PZW chroni jednak bolenia od 1 stycznia do 30 kwietnia, więc sprawdź zezwolenie na swoje łowisko.

Jak mierzy się długość ryby?

Od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej - tak stanowi rozporządzenie z 12 lipca 2023 r.

Czy okoń ma wymiar ochronny?

Nie - okoń nie ma ogólnokrajowego wymiaru ochronnego. Okręgi PZW często wprowadzają jednak własny wymiar i limity, dlatego zawsze sprawdzaj zasady konkretnej wody.

Co zrobić, gdy złowię rybę w okresie ochronnym?

Natychmiast i możliwie ostrożnie ją wypuścić do tego samego łowiska - najlepiej odczepiając haczyk w wodzie. Zatrzymanie takiej ryby jest wykroczeniem.

Ten artykuł pomógł? Serwis jest darmowy i bez reklam. Postaw kawę na hosting

Przeczytaj też

Przygotuj się do egzaminu za darmo

Ucz się z wyjaśnieniami, rozwiąż egzamin próbny z limitem czasu i sprawdź, czy jesteś gotowy na prawdziwy egzamin.

Komentarze

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu - bądź pierwszy.